संपादकीय

पैशाच्या वाटा मुख्य दोन प्रकारच्या असतात. येणाऱ्या पैशांच्या आणि जाणाऱ्या पैशांच्या. बहुतेक वेळा येणारे पैसे एकाच मार्गाने येत असतात; मात्र जाणाऱ्या पैशांना अनेक वाटा असतात. अशा वेळी येणारे पैसेदेखील एकापेक्षा जास्त मार्गाने कसे येऊ शकतील, याचा विचार केला पाहिजे. साधारणतः प्रत्येकाचे पैसे बऱ्याचदा बॅंकेच्या बचत खात्यात किंवा मुदत ठेवीत असतात. जोपर्यंत ठेवींवरील व्याजाचा दर 9-10 टक्के होता, तोपर्यंत फारसा प्रश्‍न नव्हता. पण आता या व्याजदरात बरीच घसरण होऊन ते 6 ते 7 टक्‍क्‍यांवर आले आहेत. बचत खात्यावरदेखील जेमतेम 4 टक्के व्याज मिळते. अशा वेळी बॅंकेत पैसे ठेवणाऱ्यांनी आपले व्याजाचे उत्पन्न, मुद्दल न वाढविता कसे वाढविता येईल, याचा विचार केला पाहिजे.…

सध्या बाजारात अनेक NFO वेगवेगळे investment प्लान घेवून आले आहेत , तसेच डिसेंबर नंतर करबचतीच्या अनेक योजना येतील पण गुंतवणूकीपुर्वी खालील बाबी पाहणे , तज्ञ सल्लागाराचा सल्ला घेणे केव्हाही चांगले आहे !! महत्त्वाचे मुद्दे गुंतवणूक ही सर्वासाठी महत्त्वाची आहे. इथे स्त्री, पुरुष, अविवाहित, विवाहित, घटस्फोटित, एकेरी पालक, तरुण, मध्यमवयीन, वयस्क असा काही भेदभाव नसतो. खूप वाचन करा आणि स्वत:ला आर्थिक नियोजनात हुशार करा. इंटरनेटवर खूप माहिती आहे. योग्य प्रश्न विचारला की उत्तर सापडते. सल्ला घ्या, पण सर्व शंकांचे समाधान झाल्यावरच त्यावर अंमल करा. एकाचा सल्ला दुसऱ्यासाठी लागू पडेल असे नेहमीच होत नाही. पैशाकडे लक्ष द्या, आपल्या मुलाकडे देता तसे. आपला…

  मुदत ठेव आणि विमा योजना ही भारतीय गुंतवणूकदारांची आवडती गुंतवणूक साधने आहेत. सेवा निवृत्तीनंतर मिळालेली पूंजी ही बँकेच्या मुदत ठेवींपेक्षा अर्धा ते एक टक्का अधिक व्याज दर असलेल्या गुंतवणूक साधनात गुंतविली की गुंतवणूकदारांचा आणि मुख्यत्वे ज्येष्ठ नागरिकांना कृतकृत्य झाल्यासारखे वाटते. निश्चित परतावा आणि एक लाखापर्यंतच्या बँक ठेवींना संरक्षण यामुळे गुंतवणूकदारांचा ओढा हा बरेचदा मुदत ठेवीकडे असतो. पण खात्रीशीर परतावा आणि सुरक्षित मुद्दल ही धारणा वस्तुत: अपसमजातून तयार झालेली आहे. ठेवींसंबंधी या गैरसमजातूनच मग, अर्ध्या टक्क्यापासून ते दोन टक्क्यांपर्यंत अधिक व्याजदराच्या मोहापायी मुद्दल गमावण्याची वेळ अनेकदा या गुंतवणूकदारांवर येते. ज्या गुंतवणूकदारांनी पुणे शहरातील एका प्रसिद्ध बांधकाम व्यावसायिकाच्या मुदत ठेव योजनेत…

सुशिक्षित, उच्चशिक्षित आणि सुस्थितीत पोहचलेल्या पालकांची तिसरी पिढी आता देशात आहे. या पालकांकडून मुलांना शिक्षण देताना आवश्यक ती सर्व खबरदारी घेतली जात आहे. त्यात एक खबरदारी आहे आपल्या लहान मुलांना शिकवताना त्यांच्या आगामी काळात 'वित्तीय साक्षरते'चे (फिनॅन्शियल लिटरसी) संस्कार त्यांच्यावर करणे, म्हणजेच त्यांना 'अर्थसाक्षर' बनविणे. याचाच एक भाग आहे लहान मुलांच्या नावाने बँक खाते उघडणे. आताची लहान मुलांची पिढी लवकरच कम्प्युटर शिकते व तिला वित्तीय जगतातील गुंतागुतींचा लहान वयातच चांगला परिचय होईल. बँक अकाउन्ट उघडून देऊन लहान वयातच मुलांना पैशाच्या व्यवहारांशी परिचय करून देता येईल व त्यांचे सक्षमीकरण ('एम्पॉवरमेन्ट') करता येईल. आतापर्यंत मुलांच्या नावांनी उघडल्या जाणाऱ्या बँक खात्यांवर बरेच निर्बंध…

गुंतवणूकदाराला आयुष्यभरासाठी म्युच्युअल फंड ‘एसआयपी’ करता येते का आणि ती कशी केली जाते?  अशी ‘एसआयपी’ करता येते आणि अशा गुंतवणुकीला ‘पर्पेच्युअल एसआयपी’ म्हणजे निरंतर एसआयपी म्हणतात. नेहमीच्या एसआयपी गुंतवणुकीत आपण गुंतवणुकीचा कालावधी निवडतो. उदाहरणार्थ, एक वर्ष, तीन वर्षे, पाच वर्षे आदी. म्हणजेच आपण एसआयपी गुंतवणूक सुरू होण्याची आणि संपण्याची तारीख ठरवतो. परंतु, एसआयपी फॉर्म भरताना एसआयपी संपण्याची तारीख नमूद केली नाही, तर गुंतवणूकदाराला ती एसआयपी बंद करायची नाही, असा अर्थ घेतला जातो आणि ही एसआयपी वर्ष २०९९ पर्यंत सुरू राहते. काही म्युच्युअल फंड कंपन्यांच्या फॉर्ममध्ये ‘पर्पेच्युअल एसआयपी’ असा स्वतंत्र पर्याय असतो आणि इच्छुक गुंतवणूकदार तो निवडू शकतात.  ‘पर्पेच्युअल एसआयपी’ कोणी…

मी अनेक नोकरदार / छोटे व्यावसायिक यांच्याशी कर बचतीसम्बंधात आपण काय करता ? हे विचारतो तेव्हा PPF, NSC, यापेक्षा वेगळे उत्तर मिळत नाही. १००  जणांना विचारतो तेव्हा एखाद दुसरा मनुष्य सुकन्या समृद्धी संबंधात सांगतो ,  पण ELSS ही  म्युच्युअल फंड आधारित योजना अनेकांना समजलेलीच नाही हे जाणवते म्हणून हे वाचाच !! ईएलएसएस योजना काय आहे? ईएलएसएस ही म्युच्युअल फंड योजना आहे. ज्यामध्ये गुंतवणूक केल्यास कर वाचवता येतो. ईएलएसएस फंड पूर्णतः भांडवल बाजारात पैसा गुंतवता, ज्यामुळे दीर्घकालीन गुंतवणुकीत चांगले उत्पन्न मिळवता येते. परंतु, ईएलएसएसमध्ये भांडवल बाजारातील धोके असतात आणि त्यामुळे निश्चित परताव्याची हमी देता येत नाही. ईएलएसएसमध्ये गुंतवणूक कशी करावी? एसआयपीद्वारे…

online व्यवहार करताना कोणती काळजी घ्यावी ते थोडक्यात पहा !! पासवर्ड तुमच्या खात्याची माहिती कधीही सेव्ह करू नका, यात खाते क्रमांक, क्रेडिट आणि डेबिट कार्डांचे पिन क्रमांक कधीही मोबाइल, लॅपटॉप किंवा आय-पॅडवर अथवा कार्डाच्या क्व्हरवर सेव्ह करू नका. अनधिकृत वापर टाळण्यासाठी तुमचा फोन नेहमी लॉक असू द्या. तुमचा पासवर्ड सहज ओळखता येणार नाही असा असावा, यात मुळाक्षरे आणि क्रमांक यांचे समीकरण हवे आणि विविध खात्यांना विविध पासवर्ड वापरा. ते लिहून ठेवू नका. तुमच्या ब्राउजरमधून `ऑटो कम्प्लिट' प्रक्रिया काढून टाका. तुमचा कॉम्प्युटर, लॅपटॉप आणि मोबाईलसाठी नेहमी पॉवर ऑन / अॅक्सेस पासवर्ड वापरा तसेच स्क्रीनसेव्हर पासवर्ड वापरा, यामुळे तुमची यंत्रणा तुमच्या परवानगी शिवाय कुणीही वापरू शकणार नाही.  सुरक्षितता…

  कालच बालदिन झाला आहे ! बालदिनाच्या निमित्ताने लहानांना काय संदेश द्यावा ह्याचा विचार गेले दोन दिवस मनात होता. पण बालकांना संदेश देण्याऐवजी पालकांनाच संदेश द्यावा असे मनात आल्याने लगेच लिहायला घेतले. नाहीतरी प्रत्येक माणसाच्या मनात एक बालक असतोच ना !! तुमचं मूल अन्य शहरात शिक्षणासाठी जाणार असेल तर त्याला सर्व प्रकारच्या बँकिंग व्यवहारांची सवय आहे ना ते पहा. बँकेची स्टेटमेंट ऑनलाइन वाचता येणे, ऑनलाइन व्यवहार करता येणे, एटीएममधून व्यवहार करता येणे हे सर्व त्याला करता येते का याची शहानिशा करावी. त्याला चित्रपटाचे तिकिटही ऑनलाइन बुक करता यायला हवे! तसेच टॅक्सीसेवाही ऑनलाइन बुक करता यायला हवी. याहीपेक्षा महत्त्वाची बाब म्हणजे,…

सहकारी बँकेत किंवा पतसंस्थेत  गुंतवणूक करण्याआधी संबंधित संस्थेची आर्थिक स्थिती  कशी आहे, हे तपासून पाहणे आवश्यक आहे. त्याविषयी अनेकांना माहिती नसते. बँकेच्या अनुत्पादक कर्जांचे प्रमाण (एनपीए), भांडवल पर्याप्तता, नफा आणि ठेवींच्या प्रमाणात कर्जवाटपाचे प्रमाण किती आहे, या चार गोष्टींची माहिती घेतल्याशिवाय कोणत्याहीसंस्थेत गुंतवणूक करू नये. अशा संस्थेचे एनपीएचे प्रमाण दहा टक्क्यांच्या आतच असले पाहिजे. भांडवल पर्याप्तता ही नऊ टक्क्यांपेक्षा अधिक असली पाहिजे. बँकेला मागील तीन वर्षांत नफा झालेला असावा, तर कर्जवाटपाचे प्रमाण (सीडी रेशो) जास्तीत जास्त ७० टक्क्यांपर्यंत असावे. हे चारही घटक योग्य प्रमाणात असतील, तरच ती संस्था  गुंतवणूक करण्यास योग्य आहे असे समजावे. बहुतांश वेळा आपण  ठेवींवरचा व्याजदर पाहून…

म्युच्युअल फंडातील गुंतवणूक एक दिवस ते अनेक वर्षे अशा विविध कालावधीसाठी गुंतवणूक करण्याकरता अनेक प्रकारचे म्युच्युअल फंड उपलब्ध आहेत. वित्त बाजार, सरकारी रोखे (जी-सेक), इक्विटी, हायब्रिड अशा प्रकारांतील म्युच्युअल फंड योजना उपलब्ध असतात. म्युच्युअल फंडांमध्ये किमान ५०० रुपये तर कमाल कितीही गुंतवणूक करता येते. तुम्ही यामध्ये ऑनलाइन, ऑफलाइन, फंड हाउसकडे थेट पद्धतीने किंवा एखाद्या प्रतिनिधीमार्फत गुंतवणूक करू शकता. पैसे काढणे खुल्या फंडांच्या बाबतीत पैसे काढून घेण्यासाठी कोणत्याही कामकाज दिवसात अर्ज करता येतो. असा अर्ज केल्यानंतर तुम्हाला एक ते पाच दिवसांत पैसे मिळू शकतात. म्युच्युअल फंडांच्या काही योजनांमधून तुम्ही दोन लाख रुपयांपर्यंत पैसे वर्षात कोणत्याही वेळी काढू शकता. सुरक्षितपणा म्युच्युअल फंडांच्या…